Opinie innych klientów to pierwsze, co sprawdzamy przed zakupem w nieznanym sklepie. Właśnie dlatego oszuści tak chętnie je podrabiają. Ocena 4,9 na pięć gwiazdek nic nie znaczy, jeśli wystawiły ją konta założone wczoraj. Z drugiej strony kilka gniewnych komentarzy nie musi oznaczać, że sklep jest nieuczciwy.
Z tego poradnika dowiesz się, gdzie szukać opinii, co oznaczają etykiety w poszczególnych serwisach, po czym poznać kupione recenzje i które skargi są prawdziwym sygnałem alarmowym.
Opinie na stronie sklepu to za mało
Widżet z opiniami w samym sklepie kontroluje jego właściciel. Może pokazywać tylko pochwały, a w przypadku fałszywego sklepu cała sekcja bywa po prostu zmyślona. Dlatego zawsze szukaj opinii poza stroną sklepu, w serwisach, na które właściciel nie ma bezpośredniego wpływu. Piszemy o tym też w artykule 10 sygnałów ostrzegawczych w sklepie online.
Uważaj na grafiki typu „Trustpilot 4,9” lub „Zaufany sklep” umieszczone w stopce. Prawdziwa odznaka zwykle prowadzi do profilu sklepu w danym serwisie. Jeśli to tylko obrazek bez linku, wpisz adres sklepu w wyszukiwarce tego serwisu i sprawdź profil samodzielnie.
Co oznaczają opinie w poszczególnych serwisach
Każdy serwis zbiera opinie inaczej. Zanim zaufasz średniej ocenie, sprawdź, kto mógł ją wystawić.
- Ceneo. Opinie o sklepach oznaczone jako „Zaufane Opinie” pochodzą z ankiet wysyłanych klientom po zakupie. Sklep przekazuje Ceneo informację o zamówieniu, a serwis prosi kupującego o ocenę. Taką opinię wystawia więc ktoś, kto rzeczywiście złożył zamówienie.
- Opineo. To serwis z opiniami o sklepach. Sprawdź, czy przy opinii jest informacja o potwierdzonym zakupie, i porównaj liczbę opinii z tym, jak długo sklep działa.
- Trustpilot. Opinię może napisać każdy, także osoba, która nic nie kupiła. Etykietę „Zweryfikowane” serwis nadaje, gdy potwierdzi, że doszło do rzeczywistej interakcji z firmą. Jeśli firma nie zaprasza klientów do wystawiania opinii, Trustpilot może pokazać na profilu informację, że recenzje mogą nie być w pełni reprezentatywne.
- Google (Mapy i profil firmy). Opinię może dodać każdy, kto ma konto Google. Serwis nie sprawdza, czy autor coś kupił. Duża liczba opinii pomaga, ale same opinie z Google nie potwierdzają, że sklep jest uczciwy.
Najwięcej powie Ci porównanie kilku źródeł. Jeśli sklep ma setki pochwał we własnym widżecie, a w niezależnych serwisach nie ma żadnych opinii albo są tam same skargi, to poważny sygnał ostrzegawczy.
Co mówi prawo o opiniach w sklepach
Od 1 stycznia 2023 roku w Polsce obowiązują przepisy wdrażające unijną dyrektywę Omnibus. Wynikają z nich trzy rzeczy ważne dla kupującego:
- sklep, który pokazuje opinie, musi poinformować, czy i w jaki sposób sprawdza, że pochodzą od osób, które naprawdę kupiły lub używały produktu,
- zamieszczanie fałszywych opinii, zlecanie ich innym i zniekształcanie opinii, np. pokazywanie wyłącznie pozytywnych, to nieuczciwa praktyka rynkowa,
- UOKiK może za takie praktyki nałożyć karę do 10% rocznego obrotu firmy. Urząd stawiał już zarzuty firmom, które handlowały opiniami.
W praktyce oznacza to, że przy opiniach w polskim sklepie powinna być krótka informacja o ich weryfikacji. Jeśli jej nie ma, sklep nie przestrzega podstawowych przepisów. Nie dowodzi to jeszcze oszustwa, ale warto zachować ostrożność.
Jak rozpoznać fałszywe opinie: 8 sygnałów
- Wiele opinii w krótkim czasie. Dziesiątki recenzji w ciągu kilku dni, zwłaszcza zaraz po uruchomieniu sklepu, rzadko pojawiają się naturalnie.
- Opinie starsze niż sklep. Jeśli recenzje pochodzą sprzed kilku lat, a domena sklepu jest nowa, coś się nie zgadza. Datę rejestracji domeny .pl sprawdzisz w wyszukiwarce WHOIS na stronie dns.pl, a domen z innymi końcówkami w dowolnym publicznym serwisie WHOIS.
- Ogólniki bez szczegółów. Zdania w rodzaju „Polecam, super sklep, wszystko OK” nie mówią nic o produkcie, dostawie ani obsłudze. Prawdziwi klienci zwykle piszą o konkretach, np. o rozmiarze, czasie dostawy albo kontakcie ze sklepem.
- Podobny styl i powtarzające się zwroty. Te same sformułowania, identyczna długość tekstów i dziwna, jakby przetłumaczona maszynowo polszczyzna wskazują, że opinie napisała jedna osoba lub program.
- Konta z jedną opinią. Kliknij w profil autora. Konto bez historii albo konto, które tego samego dnia oceniło dziesiątki niepowiązanych firm, to typowy znak kupionych recenzji.
- Same piątki. Uczciwe sklepy też mają niezadowolonych klientów. Profil bez żadnej krytycznej opinii jest mniej wiarygodny niż profil z kilkoma rzeczowymi skargami i odpowiedziami sklepu.
- Opinie o innym produkcie. Recenzje, które opisują towar, jakiego sklep nie sprzedaje, często są skopiowane z innej strony.
- Podejrzane odpowiedzi sklepu. Szablonowe odpowiedzi na każdą skargę, przerzucanie winy na klienta albo prośby o kontakt poza serwisem, np. przez komunikator, powinny zwrócić Twoją uwagę.
Jeden z tych sygnałów to jeszcze nie dowód. Kilka naraz powinno Cię skłonić do szukania innego sprzedawcy.
Które negatywne opinie są naprawdę groźne
Nie każda skarga oznacza oszustwo. Część opinii opisuje zwykłe niedogodności, które zdarzają się także w rzetelnych sklepach:
- kurier spóźnił się dzień lub dwa,
- konsultant odpowiedział dopiero po kilku dniach,
- paczka była źle zapakowana,
- produkt nie spełnił czyichś oczekiwań, choć zgadzał się z opisem.
To opinie subiektywne. Warto je przeczytać, ale same w sobie nie mówią, że sklep jest nieuczciwy.
Zupełnie inaczej oceniaj skargi, które się powtarzają i opisują utratę pieniędzy:
- zapłaciłem, a towar nigdy nie dotarł,
- sklep nie zwrócił pieniędzy po odstąpieniu od umowy,
- przyszła podróbka albo zupełnie inny produkt,
- sklep przestał odpowiadać po zaksięgowaniu płatności,
- adres do zwrotów okazał się za granicą, choć sklep udawał polski.
Jeśli kilka niezależnych osób opisuje takie sytuacje, zwłaszcza w ostatnich tygodniach, nie kupuj w tym sklepie. Jeśli coś takiego już Ci się przydarzyło, przeczytaj, co zrobić, gdy oszukał Cię sklep i gdzie zgłosić fałszywy sklep.
Jak Hubilado czyta opinie za Ciebie
Ręczne sprawdzanie kilku serwisów zajmuje czas, a nie każdy wie, na co zwracać uwagę. Hubilado robi to automatycznie: analizuje aktualne opinie i recenzje o sklepie i szuka w nich dowodów oszustwa oraz niezrealizowanych zamówień.
Hubilado pomija skargi subiektywne, np. na opóźnioną wysyłkę czy wolną odpowiedź obsługi. Dzięki temu jedna nerwowa recenzja nie zablokuje rzetelnego sklepu, a seria zgłoszeń o niedostarczonych paczkach zostanie zauważona. Wynik dostajesz w jednej z trzech postaci:
- zielone światło, gdy nie znaleźliśmy dowodów oszustwa,
- ostrożność, gdy coś budzi wątpliwości. Wtedy zastanów się, zanim podasz dane karty lub adres,
- stop, gdy sklep ma udokumentowaną złą reputację.
Nie musisz zakładać konta. Wpisz adres sklepu w wyszukiwarce na stronie głównej Hubilado albo użyj rozszerzenia do Chrome.
Podsumowanie: lista kontrolna przed zakupem
- Sprawdzam opinie w co najmniej dwóch niezależnych serwisach, a nie tylko na stronie sklepu.
- Wiem, czy opinie są potwierdzone zakupem (np. „Zaufane Opinie” w Ceneo, „Zweryfikowane” w Trustpilot).
- Daty opinii pasują do wieku sklepu i nie pojawiły się wszystkie naraz.
- Opinie są konkretne, a autorzy mają historię w serwisie.
- W najnowszych opiniach nie ma powtarzających się skarg na brak towaru lub brak zwrotu pieniędzy.
Więcej sposobów na sprawdzenie sklepu, np. weryfikację danych firmy i metod płatności, znajdziesz w poradniku Jak rozpoznać fałszywy sklep internetowy w 5 krokach.
